Doğalgaz'ı ve Kullanımını Tanıyalım.

DOĞALGAZ Nedir ve Nasıl Kullanılır?
 

Doğalgaz

             Dünya da doğalgaz

Çeşitli kimyasal ürünlerin başlıca hammaddesi olan doğalgaz dünya enerji tüketiminin önemli bölümünü karşılamaktadır.Doğalgazın geçmişi yüzlerce yıl öncesine dayanmaktadır. Tarihsel kaynaklar doğalgazın ilk kez M.Ö. 900 lerde Çin de kullanıldığını göstermektedir. Taşınması, işlenmesi ve stoklanması kolay olan doğalgaz yaygın kullanımı ise 1790’da Ingiltere de başladı. Boru hattı taşımacılığıyla birlikte 1920 lerde artan doğalgaz kullanımı 2. Dünya savaşından sonra daha da gelişti. Doğalgaz enerji üretim sektöründe ilk kez Amerika da kullanılmaya başladı. 1950li yıllarda doğalgazı dünyada enerji tüketimindeki oranı %10u geçmiyordu. Günümüzde ise enerji tüketiminin %24ü doğalgazla karşılanmaktadır. Dünyada bilinen doğalgaz rezervlerinin yaklaşık 70 yıllık ömrü oluduğu tahmin edilmektedir. Bilinen doğalgaz rezervleri petrol rezervlerine eş değerdir .

Türkiye’de Doğalgaz


Türkiye’de doğalgazın varlığı 1970 yılında Kırklareli Kurumlar bölgesinde tespit edilerek, 1976 yılında Pınarhisar Çimento Fabrikası’nda kullanılmaya başlandı.1975 yılında Mardin Çamurlu sahasında bulunan doğalgaz, 1982 yılında Mardin Çimento Fabrikası’na verildi.Kaynaklardaki rezervlerin sınırlı olması tüketimin genişlemesini önledi.

Doğalgazın sanayi ve şehir şebekelerinde kullanımı çalışmalarına, 84/8806 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla 1984 yılında SSCB ile imzalanan doğalgaz sevkiyatı anlaşmasının ardından başlandı. Doğalgaz şehiriçi evsel ve ticari olarak ilk kez 1988’de Ankara’da kullanıldı. 1992 yılında Istanbul’da, Bursa’da, Eskişehir’de, Izmit’te doğalgaz pazarı genişledi.

Türkiye’de tüketime sunulan yıllık doğalgaz tesisatı miktarı, imzalanan anlaşmalarla 2005 yılında 40 milyar m³; 2010 yılında 55 milyar m³ mertebesine ulaşması beklenmektedir. Özellikle evsel kullanımda doğalgazın kesilmesi riski yoktur. Gazın büyük bir kısmı sanayide kullanılmaktadır ve gaz dağıtım firmaları sanayideki aboneleri ile özel bir sözleşme yaparak olası bir gaz arzı sıkıntısında sanayiye verdiği gaz miktarını azaltıp bunu konutlara vermektedir. Böyle bir durum, bugün için çok az bir ihtimaldir,çünkü ülkemizde gaz arzı talepten fazladır.

Türkiye’de de sınırlı bir miktarda doğalgaz çıkmakta ve kullanıma sunulmaktadır. Türkiye doğal gazı esas olarak Rusya ve Iran’dan boru hatlarıyla,Cezayir ve Nijerya’dan sıvılaştırılmış (LNG)olarak deniz yoluyla satın almaktadır. Ayrıca Azerbaycan ve Türkmenistan ile doğalgaz temini için anlaşmalar yapmıştır.

Türkiye,enerji uzmanları tarafından dünyanın en hızlı gelişen on pazarından biri olarak gösterilmektedir. Ekonomik büyüme ve sınırlı doğal kaynaklar,ülkemizin enerji ithali gereksimini arttırmaktadır. Türkiye stratejik konumu gereği Ortadoğu ve Hazar Denizi doğalgaz üretim alanları ile Avrupa tüketim pazarı arasında köprüdür.

  • Doğalgaz Nedir

    Doğalgaz metan, etan, propan gibi hafif moleküler ağırlıklı hidrokarbonlardan oluşan renksiz, kokusuz ve havadan hafif bir gazdır.

    En önemli özelliği temiz bir yakıt olması ve çevreyi kirletmemesidir. Gaz halinde olması nedeniyle hava ile daha iyi bir karışım oluşturarak kolay yanar, tam yandığında mavi bir alev oluşturur.

    Doğalgaz tesisatı boru hattı ile Rusya’dan, İran’dan ve sıvılaştırılmış olarak tankerlerle Cezayir ve Nijerya’dan temin edilmektedir.

    Gaz halinde olması nedeniyle daha hassas kontrol edilebilme imkanı bulunmaktadır. Ucuzluk sıralamasında yıllardır en ucuz yakıtlardan biridir.
    Avrupa’da çok yaygın olarak kullanılan doğalgaz ülkemizde de İstanbul, Ankara, Bursa, Eskişehir ve İzmit’te kullanılmakta ve gittikçe yaygınlaşmaktadır.

    Doğalgazın başlıca özellikleri şunlardır:

    ” Renksizdir,
    ” Kokusuzdur,
    ” Zehirsizdir,
    ” Havadan hafiftir.

    Kokusuz olması nedeniyle sızıntısı fark edilemeyeceğinden, özel olarak kokulandırılmıştır. Havadan hafif olması nedeniyle yükseldiğinden LPG’ye göre bir avantaj teşkil etmektedir.

  • Doğalgaz Dönüşümünde Baca Adaptasyonu

    Doğalgaz dönüşümlerinde önemli sorunlardan biri baca uyumsuzluğu ve bacalarda oluşan yoğuşma ve korozyondur. Yoğuşma ve korozyonun başlıca nedenleri aşağıda sıralanmıştır:

    ” Doğalgaz ile tam yanmaya yakın bir yanma sağlanabildiğinden dolayı katı ve sıvı yakıt kullanımına göre daha az yakma havasına ihtiyaç göstermektedir. Dolayısıyla oluşan baca gazı miktarı da %30 daha az olmaktadır.

    ” Bu yüzden mevcut baca kesiti %30 daha büyük olmaktadır.
    ” Doğalgazın yoğuşma sıcaklığı diğer yakıtlardan daha yüksektir.
    ” Doğalgazın tesisatı yanması sonucu diğer yakıtlara göre daha fazla su buharı oluşmaktadır.

    Yoğuşmaya neden olan diğer faktörler şunlardır:

    ” Baca izolasyonunun yetersiz oluşu bacanın çabuk soğumasına neden olmakta bu da yoğuşmayı hızlandırmaktadır.
    ” Herhangi bir nedenle azaltılan yakma havası miktarı baca gazı debisini düşürmekte, bu da istenmeyen baca soğumasına neden olmaktadır.
    ” Bir bacaya birden fazla kazan bağlanması ve baca içerisine dışarıdan hava girişinin olması,
    ” Baca boşluğunun çok fazla girintili olması,
    ” Bacanın ısınmayan bina bölümlerinden geçmesi,
    ” Bacanın bina dış cephe duvarında olması ve bacanın sızdırmaz olmaması da yoğuşmaya neden olur.

  • Kazan Dairesinde Doğalgaza Dönüşüm

    ” Keşif ve teknik etüt,
    ” Kalorifer kazanının uygunluğu ve dönüşüm,
    ” Bacanın uygunluğu,
    ” Havalandırma sistemi ve kazan dairesinin havalandırılması,
    ” Elektrik ve topraklama tesisatı

    Keşif ve Teknik Etüt
    Dönüşüm işleminden önce sistemin kurulacağı yerde teknik bir etüt yapılmalıdır. Bu aşamada kurulacak sistemin ısıl kapasitesi, cihaz seçimi, bacanın uygunluğu, havalandırma sisteminin belirlenmesi gibi dönüşümle ilgili teknik konularla ilgili ön çalışmalar yapılır.

    Kalorifer Kazanının Uygunluğu ve Dönüşümü
    Mevcut kalorifer kazanının ısıl kapasitesi ile birlikte binadaki mevcut radyatörlerin kapasitesine bakılarak, gerekiyorsa yeniden ısı hesabı yapılarak kazan kapasitesi ve tipi belirlenir. Mevcut kazanda tadilatlar yapılarak dönüşümün sağlanabileceği durumlar vardır. Ancak tadilatlı dönüşümden sonraki kazanların verimi, yeni doğalgazlı kazanlardan düşük olduğu için tercih edilmemektedir.

    Bacanın Uygunluğu
    Doğalgaz dönüşümlerinde dikkat edilmesi gereken hususlardan birisi de dönüşümden sonraki baca daraltılmasıdır. Katı ya da sıvı yakıta göre hesaplanmış baca kesitinin doğalgaz dönüşümünden sonra tekrar hesaplanması gerekir.

    Doğalgaz kullanımında daha az yakma havası kullanılması nedeni ile daha az baca gazı oluşacaktır. Bu nedenle baca kesitinin daraltılması gerekmektedir.

    Doğalgaz kullanımında bacanın eski haliyle kullanılması bacada yoğuşmaya neden olur. Bu durum bacada hasarlara ve kazan borularında çürümeye neden olur.

    Havalandırma Sistemi ve Kazan Dairesinin Havalandırılması
    Yanma için gerekli teorik hava ihtiyacından daha fazlası kazan dairesine verilmelidir. Havalandırma, alt ve üst havalandırma menfezleri ile sağlanır. Alt ve üst havalandırma menfezlerinin boyutlarının hesabı standartlarda belirtilmiştir.

    Elektrik ve Topraklama Tesisatı
    Doğalgaz tesisatı dönüşümünde kazan dairelerinde elektrik donanımı yönünden alınması gereken en önemli tedbir, ana elektrik şalterinin ve kumanda panosunun kazan dairesi dışına yerleştirilmesidir. Her kazan için ayrı topraklama yapılmalı ve aydınlatma sistemi standartlara uygun olarak yerleştirilmelidir.

  • Doğalgazın Üstünlükleri

    çevreye saygılı havayı, kirletmeyen, doğaya zarar vermeyen “çevreci” bir enerji kaynağıdır. Doğalgaz, yandığı zaman havayı kirletici kükürt oksitleri ve karbon tanecikleri gibi atık maddeler meydana getirmemektedir.

    Doğalgaz; doğanın, çevrenin, dolayısıyla insan geleceğinin ciddi bir sigortasıdır. Dünyada kullanımı hızla yaygınlaşan doğalgaz, yüksek ısıl değeri ve diğer nitelikleriyle önemli bir tercihe dönüşmektedir.

    Verimli bir yakıttır. Gaz halinde olması nedeniyle, yanıcı ve yakıcı moleküllerin birleşme şansı fazla olduğu için daha yüksek verimle yakma olanağı vardır.

    Otomatik kontrole daha uygun olması nedeni ile enerji tasarrufu sağlamaktadır. Devreye girip çıkması daha kısa sürede olduğundan otomatik kontrolle kullanılması daha kolaydır.

    Yakma işlemi için daha az hava fazlalığı kullanıldığından da enerji tasarrufu sağlar. Her yanıcı molekülün yakıcı molekülle birleşme şansı kömür ve fueloil’e göre daha fazla olduğundan yakma için daha az hava kullanılmaktadır. Temiz kazan daireleri ortaya çıkar. Pis ve harabe şeklindeki kazan dairelerinden, temiz ve güvenli ısı merkezlerine dönüşüm ortaya çıkmıştır.

    Doğalgaz tesisatı diğer yakıtlardan ucuzdur. Doğalgazın kullanıldığı sistemlerde yanma kontrolü kolayca yapılabilir ve sabit bir verim elde edilir. Yanma verimi kömüre göre daha yüksek, fueloil’e eşdeğer olduğundan fiyatının ucuzluğu nedeniyle her iki yakıta göre de daha ekonomiktir. Doğalgaz almak kolaydır; ne önceden para yatırmak, ne dağıtım için sıranızın gelmesini beklemek, ne de depolama zahmetine girmek gerekmemektedir. Doğalgazı önce kullanacak, sonra ödeyeceksiniz. Kullanıldıktan sonra kül vs. gibi hiçbir artık bırakmadığından doğalgaz size ek masraflar çıkarmayacaktır. Doğalgaz sürekli ve kesintisiz kullanım olanağı vermektedir

  • Doğalgazın Konut Kullanımındaki Isıtma Tipleri

    En temiz ve en ucuz yakıt olan doğalgazın konutlarda kullanılması daha kolay ve daha ekonomik bir kışa “merhaba” demek anlamına geliyor. Çünkü doğalgaz gerek ısıtmada ve sıcak su temininde, gerekse pişirmede büyük avantajlar sağlıyor. Doğalgazla beraber kömür kokusu, is, duman bitiyor; “kömür bitti”, “tüp kalmadı” derdi sona eriyor.

    Konutlarda doğalgaz kullanımı üç grupta toplanabilir; ısıtmada, sıcak su temininde ve mutfakta.

    Konutlarda, kömür ya da sıvı yakıtlı soba ile ısıtmada, konutun tek noktadan ısıtılması ve ısıl veriminin düşüklüğü enerji israfına neden olmaktadır. Kömürlü kalorifer kazanlarında %4045 düzeyindeki ısıl verim, kazan doğalgaza dönüştüğünde % 7074'lere çıkmaktadır. Ekonomik ömrünü yitirmiş kazanların doğalgaza uyumlu kazanlarla yenilenmesi durumunda ise verim %8085'lere yükselmektedir.

    Doğalgazla çalışan kazanların işletilmesinde insan faktörü minimuma indiği için kontrolleri son derece kolaydır, rasyonel ve dengeli ısıtma imkanı sağlamaktadır. Ayrıca doğalgaz cihazları çok fonksiyoneldir. Bir kombi kat kaloriferi ile hem ısıtma, hem de sıcak su elde edilebilmektedir. Bir kalorifer kazanı ile apartmandaki her daire ortak ısıtılabileceği gibi, her daire bağımsız da ısıtılabilir.

    Apartman Dairelerinde Bağımsız Isıtma
    Sobalı apartman dairelerinde doğalgazla ısıtma için doğalgaz tesisatı sobası ve kombi kat kaloriferleri kullanılabilir.

    Çok değişik tip ve kapasitelerde doğalgaz sobaları mevcuttur. Odanın büyüklüğü, izolasyonu, ısı kaybı benzeri faktörler değerlendirilerek en uygun kapasiteli soba seçilmelidir. Baca bağlantılı, dış duvar bağlantılı (hermetik) ve bacasız olmak üzere üç soba türü mevcuttur.

    Doğalgazlı kombi kat kaloriferi kullanımında ise dairelerin odalarına döşenen borular ve oda duvarlarına monte edilen radyatörler vasıtasıyla ısınma sağlanmaktadır. Kombi tipleri bacalı ve hermetik olmak üzeri 2 çeşittir. Ayrıca baca bağlantılı kat kaloriferleri de kullanılabilmektedir.

    Apartmanlarda veya Sitelerde Ortak Isıtma
    Doğalgaza henüz geçmeyen apartmanlar genelde kömürlü ya da fueloilli kalorifer kazanları ile ısıtılmaktadır. Ekonomik, temiz ve kullanışlı olması açılarından bu kazanlarda doğalgaz yakılması çok daha avantajlıdır.

    Ortak bir kalorifer kazanı ile ısıtma yapıldığında daireler, sıcak su sayacı gibi ek ölçme cihazları kullanmak suretiyle kazanın girişine takılan sayaçta okunan gaz giderinden kendilerine düşen miktarı tam olarak pay edebilirler. Ancak, böyle bir ek masrafa girilmemesi halinde, kömür veya fueloil kullanmada olduğu gibi belli bir takım kıstaslar (metrekareye bölmek gibi) kullanılacaktır.

    Doğalgazın radyatörlerde termostatlı vana kullanılması ile son derece kontrollü olarak yakılabilmesi sonucunda hem konfor hem de büyük miktarda yakıt tasarrufu sağlar. Önemle üzerinde durulması gereken bir nokta da genellikle kazan dairelerinin havalandırma, elektrik ve baca tesisatlarının standartlara uygun olmasıdır. Kullanılmakta olan kazanların pek çoğu ekonomik ömrünü tamamlamış durumdadır. Bunlar dikkate alınarak doğalgaza geçmeden önce kazan ve kazan dairelerinin yetkili kurum ya da yetkili firmalara bakım ve onarımlarının yaptırılması ve gerekiyorsa kazan değişimlerinin yapılması verim ve güvenlik açısından çok önemlidir.

  • Doğalgaza Geçmek İçin

    Binaların oturanlar için öncelikle apartman yönetim kurulunun doğalgaza geçiş konusunda en az %51 çoğunlukla karar alması gerekmektedir.

    Merkezi sistemle ısıtılan binalarda, doğal gaza geçişin merkezi mi, yoksa bireysel mi olacağı ise yine apartman yönetim kurulunun %51 çoğunluk kararı ile olur.

    Şehrinizde bulunan gaz dağıtım kuruluşunun yetki vermiş olduğu bayilerden birine giderek, proje ve etüt çalışması yaptırılır. Abonelik işlemi sırasında katılım payı ve güvence bedeli belirtilecek banka hesap numaralarına yatırılır. Merkezi sistem ile doğalgaza geçilecek ise sadece kazan dairesinde dönüşüm işlemi olur. Ayrıca dairelere gaz alınıp, sıcak su ve pişirme amaçlı da kullanılacaksa, bunun için de ayrı bir karar alıp, ortak kolon hattı çektirilmesi gerekmektedir.

Duyurular
Döviz Bilgileri
AlışSatış
Dolar7.93247.9641
Euro9.38769.4252
Hava Durumu


 

Yönetim Panali 

ECA ve DemirDöküm

YETKİLİ BAYİİ